O Ερντογάν δοκιμάζει την αντοχή του Ελληνογαλλικού Αμυντικού Συμφώνου

Καθώς η Τουρκία εντείνει τις απειλές της κατά της Πατρίδας μας τόσο με συνεχείς υπερπτήσεις πάνω από νησιά του Αιγαίου όσο και με επανειλημμένες παραβιάσεις του ελληνικού εναέριου χώρου με τα τουρκικά μαχητικά μάλιστα να φτάνουν 2,5 ναυτικά μίλια από την Αλεξανδρούπολη (www.kathimerini.gr 23/5/2022), τίθεται πλέον επί τάπητος η πρακτική σημασία του Ελληνογαλλικού Αμυντικού Συμφώνου με ρήτρα στρατιωτικής συνδρομής. Πολύ δε περισσότερο καθώς οι τουρκικές ένοπλες δυνάμεις έχουν αρχίσει πλέον να διεξάγουν και ασκήσεις οι οποίες προβλέπουν κατάληψη ελληνικού νησιού (www.cnn.gr 25/4/2022).
Όπως είχαμε την ευκαιρία να επισημάνουμε η επανεκλογή Μακρόν για μια δεύτερη πενταετή θητεία επαναφέρει τις ελληνογαλλικές σχέσεις στο «business as usual», πολύ δε περισσότερο καθώς ο Μακρόν ήταν άλλωστε αυτός που είχε την πρωτοβουλία για την σύναψη του Ελληνογαλλικού Αμυντικού Συμφώνου με ρήτρα στρατιωτικής συνδρομής (www.political.gr 30/4/2022, σελ.10).
Σε κάθε περίπτωση και ενώ ο Μακρόν προετοιμάζει την αρχιτεκτονική της νέας του πενταετούς θητείας (Le Figaro 26/4/2022 σελ. 1) η βούλησή του να συνεχίσει την πεπατημένη σε σχέση με την Ευρώπη αλλά και τις διμερείς σχέσεις της Γαλλίας αποτελεί ένα θετικό δείγμα το οποίο όμως θα πρέπει η ελληνική πλευρά να παρακολουθεί εκ του σύνεγγυς καθώς ο Πόλεμος στην Ουκρανία έδωσε τη δυνατότητα στον Ερντογάν να αρχίσει μια επίθεση φιλίας και προς τη Γαλλία.
Πάντως ο Μακρόν φρόντισε το τελευταίο διάστημα να κάνει κινήσεις οι οποίες θα ενίσχυαν το Ελληνογαλλικό Αμυντικό Σύμφωνο, ακόμη και σε περίπτωση μη επανεκλογής του. Στο πλαίσιο αυτό και ενώ ουσιαστικά είχε μπει στην τελική ευθεία η κούρσα για τις προεδρικές εκλογές, ο Μακρόν εξέδωσε εντολή να προωθηθεί για δημοσίευση στην επίσημη εφημερίδα της Γαλλικής Δημοκρατίας το σχετικό διάταγμα προκειμένου να τεθεί σε ισχύ το Ελληνογαλλικό Αμυντικό Σύμφωνο. Μάλιστα η δημοσίευση του διατάγματος στις 14 Φεβρουαρίου 2022 έγινε λίγες μέρες πριν ξεσπάσει ο Πόλεμος στην Ουκρανία και ενώ η όξυνση των σχέσεων Ρωσίας και ΝΑΤΟ χτυπούσε κόκκινο.
Με το αζημίωτο βέβαια αφού η υπογραφή του Συμφώνου συνοδεύθηκε με τις αγορές των 24 Rafale και των 3 συν 1 Belharra αλλά και άλλων γαλλικών οπλικών συστημάτων καθώς επίσης και με την παροχή σειράς στρατιωτικών διευκολύνσεων προς τις γαλλικές ένοπλες δυνάμεις εκ μέρους της Αθήνας.
Επιπλέον το Ελληνογαλλικό Αμυντικό Σύμφωνο άνοιξε το δρόμο για τη συνεργασία ελληνικών και γαλλικών εταιρειών στον τομέα των στρατιωτικών εξοπλισμών. Στο πλαίσιο αυτό ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η συνεργασία ανάμεσα στα Ελληνικά Αμυντικά Συστήματα και στη γαλλική εταιρεία Nexter για την συμπαραγωγή πλατφόρμας τεθωρακισμένων οχημάτων, συμπαραγωγή η οποία θα γίνει στην Ελλάδα (www.newsit.gr 12/4/2022).
Τέλος η ελληνογαλλική προσέγγιση ενισχύεται και στο πεδίο της οικονομίας με την ηγεσία της γαλλικής MEDEF να επισκέπτεται την Αθήνα συνοδευόμενη «από 23 στελέχη μεγάλων γαλλικών ομίλων» (https://m.naftemporiki.gr 9/5/2022).
Βέβαια κατά τη διάρκεια της προεκλογικής περιόδου στη Γαλλία «οι παροικούντες στην Αθήνα» ασχολήθηκαν περισσότερο με διάφορες πτυχές της γαλλικής εσωτερικής πολιτικής σκηνής, λες και θα μπορούσαν να την επηρεάσουν, παρά με τις ενδεχόμενες επιπτώσεις των αποτελεσμάτων της προεδρικής εκλογής στις Ελληνογαλλικές σχέσεις.
Εκ των υστέρων βέβαια αρκετοί θυμήθηκαν και το Ελληνογαλλικό Αμυντικό Σύμφωνο αλλά μάλλον κατόπιν εορτής. Από την πλευρά μας πάντως αρκετά έγκαιρα σε συνέντευξή μας είχαμε επισημάνει τις αβελτηρίες οι οποίες θα μπορούσαν να προκληθούν σε σχέση με το Ελληνογαλλικό Αμυντικό Σύμφωνο σε περίπτωση μη εκλογής του Μακρόν (www.militaire.gr 12/4/2022).
Το Ελληνογαλλικό Αμυντικό Σύμφωνο αναμένεται να αναβαθμιστεί πολιτικά και στρατιωτικά έτι περαιτέρω καθώς παρά την επιθυμία Μακρόν για ενίσχυση της γαλλογερμανικού άξονα και στο πεδίο της άμυνας τελικά η νέα γερμανική κυβέρνηση ενόψει του επανεξοπλισμού της Γερμανίας ύψους τουλάχιστον 100 δις ευρώ, φαίνεται να προτιμά την αγορά αμερικανικών μαχητικών F35 (Le Monde 26/4/2022 σελ. 17).
Έτσι το Παρίσι αναμένεται να δώσει μεγαλύτερη έμφαση στις διάφορες διμερείς αμυντικές συνεργασίες με χώρες μέλη της ΕΕ, με το Ελληνογαλλικό Αμυντικό Σύμφωνο να δείχνει το δρόμο.
Θα πρέπει βέβαια να επισημάνουμε ότι όπως έχει αποδειχθεί σημαντικό ρόλο παίζει και η χημεία των διαφόρων πολιτικών παραγόντων που εμπλέκονται κάθε φορά. Και το γεγονός αυτό μέχρις στιγμής αποδείχθηκε ιδιαίτερα χρήσιμο και κρίσιμο. Έτσι παρότι η παρουσία Μακρόν αναμένεται να δεσπόζει στην γαλλική πολιτική σκηνή την επόμενη πενταετία και μάλιστα στο πεδίο της εξωτερικής πολιτικής και της άμυνας, όπου ο εκάστοτε Γάλλος Πρόεδρος διαθέτει τεράστιες εξουσίες, εντούτοις η Αθήνα οφείλει να παρακολουθήσει με εξαιρετικό ενδιαφέρον τις εξελίξεις ενόψει «του τρίτου εκλογικού γύρου στη Γαλλία», καθώς οι επικείμενες βουλευτικές εκλογές της 12ης και 19ης Ιουνίου στη Γαλλία θα δείξουν εάν θα έχουμε μια νέα γαλλική κυβέρνηση ευθυγραμμισμένη με τις επιθυμίες του Μακρόν ή θα έχουμε «συγκατοίκηση» η οποία οπωσδήποτε θα δυσχεράνει τις επιλογές Μακρόν σε διάφορα πεδία και η οποία υπό όρους θα μπορούσε να δημιουργήσει προσκόμματα στην ομαλή εξέλιξη του Ελληνογαλλικού Αμυντικού Συμφώνου.
Σε κάθε περίπτωση πάντως το πρόσφατο επιθετικό κρεσέντο του Ερντογάν κατά της Αθήνας και η έξοδος στο Βόρειο Αιγαίο του «YUNUS» για έρευνες (https://defencereview.gr 24/5/2022) επιβεβαιώνουν την εκτίμηση μας ότι ο ίδιος ο Ερντογάν αργά ή γρήγορα θα επιχειρούσε να δοκιμάσει στην πράξη «την αντοχή του Ελληνογαλλικού Αμυντικού Συμφώνου και ιδίως την εφαρμογή της ρήτρας στρατιωτικής συνδρομής» (www.militaire.gr 10/10/2021).
Μάλιστα ο Ερντογάν επέλεξε να τεστάρει την Ελληνογαλλική Συμμαχία σε μια ιδιαίτερα κρίσιμη χρονική συγκυρία για το Παρίσι και τον ίδιο τον Μακρόν καθώς η Γαλλία βρίσκεται ξανά σε προεκλογική περίοδο η οποία θα λήξει στις 19 Ιουνίου 2022.
Η συνέχεια λοιπόν όχι επί της οθόνης αλλά επί του πεδίου.
O Νότης Μαριάς, Πρόεδρος του Κόμματος ΕΛΛΑΔΑ- Ο ΑΛΛΟΣ ΔΡΟΜΟΣ, Καθηγητής Θεσμών της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο Πανεπιστήμιο Κρήτης, πρώην Ευρωβουλευτής